Süresiz oturum için bekleme süresi uzayabilir
Mahmood’un bugün Avam Kamarası’nda yeni göçmenlik planlarını açıklaması bekleniyor.
İngiliz basınında yer alan haberlere göre, açıklamanın en önemli başlıklarından biri, süresiz oturum izni olarak bilinen Indefinite Leave to Remain (ILR) için gereken ikamet süresinin değiştirilmesi olacak.
Hükümetin daha önce gündeme getirdiği plana göre, birçok göçmen için süresiz oturuma başvuru süresinin mevcut beş yıldan 10 yıla çıkarılması öngörülüyor. Bazı meslek grupları için bu sürenin 15 yıla kadar uzatılması da önerilmişti.
Ancak bu değişiklikler, daha önce açıklanan öneriler kapsamında bulunuyor. Nihai planın hangi grupları kapsayacağı ve hangi istisnaların uygulanacağı konusunda resmî açıklama bekleniyor.
İngiltere’de yaşayanlar da etkilenecek mi?
Hükümetin önceki danışma belgesinde, yeni sistemin henüz süresiz oturum izni almamış ve İngiltere’de bulunan kişilere de uygulanması önerilmişti.
Bu yaklaşım kabul edilirse, mevcut kurallara göre beş yılın sonunda oturum izni almayı planlayan bazı kişiler daha uzun süre beklemek zorunda kalabilir.
İçişleri Bakanı Mahmood, eylül ayında milletvekillerine yaptığı açıklamada, genel kural olarak başvuru tarihinde yürürlükte bulunan kuralların geçerli olacağını belirtmişti. Bu nedenle, değişikliklerin mevcut vize sahiplerine nasıl uygulanacağı ve geçiş dönemi koruması sağlanıp sağlanmayacağı nihai kararın en önemli ayrıntılarından biri olacak.
Bakım sektöründe çalışanlara istisna gelebilir
Yeni planın en çok tartışılan bölümlerinden biri, sağlık ve sosyal bakım sektöründe çalışan göçmenlerin süresiz oturum için daha uzun süre beklemek zorunda kalması.
Önceki önerilerde, belirli düşük ücretli veya lisans düzeyinin altındaki mesleklerde çalışanlar için bekleme süresinin 15 yıla çıkarılması gündeme gelmişti. Bu kapsamda bakım sektöründe çalışanlar da etkilenebilecek gruplar arasında gösterilmişti.
Daha erken oturum almak mümkün olacak mı?
Hükümetin önerdiği “earned settlement”, yani katkıyla kazanılan süresiz oturum modeli, yalnızca bekleme süresini uzatmayı değil, belirli şartları yerine getiren kişilere daha erken başvuru imkânı sağlamayı da öngörüyor.
Daha önce yayımlanan danışma belgesinde şu ölçütler üzerinde durulmuştu.
-
Çalışma ve vergi katkısı — Düzenli çalışma geçmişi ve ülke ekonomisine ölçülebilir katkı.
-
İngilizce bilgisi — Daha yüksek düzeyde İngilizce yeterliliği.
-
Adli sicil ve kurallara uyum — Başvuru sahibinin karakteri, davranışları ve göçmenlik kurallarına uyumu.
-
Topluma katkı — Gönüllü faaliyetler ve kamu hizmetlerinde çalışma gibi katkılar.
Öneride, yüksek gelir elde edenlerin, kamu hizmetlerinde belirli görevleri üstlenenlerin veya topluma önemli katkı sağlayanların daha kısa sürede oturum hakkı kazanabilmesi de gündeme gelmişti. Ancak ölçütlerin nihai biçimi ve bunların hangi süre indirimlerini sağlayacağı açıklanacak son plana bağlı.
Hâlihazırda süresiz oturum sahibi olanlar etkilenecek mi?
Hükümetin daha önce yayımladığı belgede, süresiz oturum izni zaten verilmiş kişilerin bu statülerinin geri alınmayacağı belirtilmişti. Bu nedenle tartışmanın merkezinde, henüz ILR almamış kişiler ve başvurularını ileride yapmayı planlayanlar bulunuyor.
Avrupa Birliği vatandaşlarının Brexit sonrasında sahip olduğu EU Settlement Scheme kapsamındaki haklar ise hükümetin bu danışma sürecinden ayrı tutuluyor.
Yeni kurallar ne zaman yürürlüğe girecek?
İçişleri Bakanının bugün yapması beklenen açıklama, hükümetin nihai politika tercihlerini ortaya koyabilir.
İngiltere Parlamentosunun araştırma birimi, süresiz oturum için bekleme süresini değiştiren önerilerin henüz kesinleştirilmediğini ve yürürlüğe giriş tarihi konusunda genel bir takvim bulunmadığını belirtiyor. Uygulama tarihi, mevcut başvuruların durumu ve geçiş dönemi düzenlemeleri açıklanacak ayrıntılara bağlı olacak.
İngiltere’de yaşayan ve süresiz oturum başvurusu yapmayı planlayan kişilerin, bugün açıklanacak kararın yanı sıra İçişleri Bakanlığının yayımlayacağı uygulama kurallarını da takip etmesi gerekiyor. Özellikle başvuru süresinin uzatılıp uzatılmayacağı, mevcut vize sahiplerinin hangi şartlara tabi olacağı ve bakım sektöründeki çalışanlar için istisna getirilip getirilmeyeceği belirleyici olacak.




