Cengiz Aytmatov Kampüsü'nde yoğun katılımla gerçekleştirilen törene diplomatlar, bürokratlar, üniversite yönetimi, akademisyenler, öğrenciler, aileleri ve davetliler katıldı.

Tören öncesinde kampüs içerisinde yapımı planlanan bin kişilik Kız Yurdu Binası'nın temel atma töreni, üniversite yönetimi ile mezunların katılımıyla gerçekleştirildi.

Fakültelerden mezun olan öğrencilerin geçiş töreniyle başlayan programda, Kırgızistan ve Türk bayrakları sahaya çıkarıldı, ardından iki ülkenin milli marşları okundu.

Türkiye'nin Bişkek Büyükelçisi Mekin Mustafa Kemal Ökem, mezunları tebrik ederek, 'Sizler Kırgız ve Türk halklarının yıldızlarısınız. Manas Üniversitesi sadece Türkiye'nin ve Kırgızistan'ın değil, tüm Türk dünyasının yıldızıdır. Manas Üniversitesi ile gurur duyuyoruz.' ifadelerini kullandı.

Öğretmenlere olan vefaya dikkati çeken Azerbaycan Bişkek Büyükelçisi Latif Gandilov, 'Bu iki şanlı bayrağı (Kırgızistan ve Türk bayraklarını) yan yana gördüğümde gönlüm açılıyor. Var olsun Kırgızistan, var olsun Türkiye, var olsun Türk birliğimiz.' diye konuştu.

Üniversitenin Rektörü Prof. Dr. Alpaslan Ceylan da, 'Bugün bizim için kutlu bir gün. Sizler bu üniversitenin değerli mezunları olarak üniversitemizin geleceğine ışık tutacaksınız. Öncelikle Kırgızistan ve Türkiye'mize, Türk dünyasına ve insanlığa hizmet edeceksiniz. İnanıyoruz ki, bundan sonra yeni gelecek gençlere yeni ufuklar açmasına önemli bir katkı sağlayacaksınız. Üniversitenize ve kampüsünüze sahip çıktığınız için teşekkür ediyorum.' ifadelerini kullandı.

Rektör Vekili Prof. Dr. Almaz İbrayev ise, 'Bugün aldığınız diploma sıradan bir diploma değil. İki kardeş devletin diplomasını alıyorsunuz. Bu büyük bir başarı. Elbette, bu koşulları yaratan iki devlete, devletimizin en tepesindeki liderlerimize şükranlarımızı sunuyoruz. Çünkü bugün sizlerle birlikte bu tür başarıları elde etmemiz, tam olarak iki devletin dostluğu sayesindedir. Üniversitemizden mezun olarak, sadece bugün değil, hayatınız boyunca gurur duyacaksınız. Çünkü sıradan bir üniversiteden değil, önde gelen bir üniversiteden mezun oluyorsunuz.' diye konuştu.

Mezuniyet töreninde fakültelerini birincilikle tamamlayan öğrenciler ile üniversite ikincisi ve birincisi olan öğrenciler sahneye davet edilerek başarı belgeleri ve ödüllerini rektörler ile dekanların elinden aldı.

Üniversite birincisi olan KTMÜ Fen Fakültesi Matematik Bölümü mezunu Sezim Sıdıgaliyeva, konuşmasında, 'Kırgızistan ile Türkiye arasındaki altın köprü olan Manas Üniversitesinin öğrencisi olmak ve dereceyle mezun olmaktan gurur duyuyorum.' dedi.

Reyhan Müzik Grubu ve solisti Ayhan'ın Azerbaycan Türkçesindeki eserleri seslendirdiği, özel konuk olarak yer aldığı mezuniyet töreni, öğrencilerin Türkçe ve Kırgızca yemin etmelerinin ardından keplerini havaya fırlatmasıyla sona erdi.

Kırgızistan Bakanlar Kurulu Başkanı Adılbek Kasımaliyev, ülkeyi ziyaret eden Belarus Başbakanı Aleksandr Turçin'i Cumhurbaşkanlığı Konutları'nda resmi törenle ağırladı.

İkili ve heyetler arası görüşmelerin ardından çeşitli alanlardaki anlaşma ve memorandumların imza töreni gerçekleştirildi.

İki ülke arasındaki diplomatik ve ekonomik ilişkileri güçlendirmek için sosyal güvenlikten kültüre, standardizasyondan ulaşıma kadar bir dizi anlaşma ve memorandum imzalandı.

İki ülke vatandaşlarının ehliyet işlemlerinde bürokrasinin azaltılmasını hedefleyen Kırgızistan Bakanlar Kurulu ile Belarus Hükümeti arasında 'Ulusal Sürücü Belgelerinin Karşılıklı Tanınması ve Değişimi Anlaşması' imzalandı.

İstihdam ve göç yönetimi konularında ortak mekanizmalar kurulmasını öngören Kırgızistan Çalışma, Sosyal Güvenlik ve Göç Bakanlığı ile Belarus Çalışma ve Sosyal Koruma Bakanlığı arasında 'İşbirliği Anlaşması' yapıldı.

Kırgızistan Standardizasyon ve Metroloji Merkezi ile Belarus Devlet Standardizasyon ve Belgelendirme Enstitüsü, 'Standardizasyon, Uygunluk Değerlendirmesi ve Bilgi Alışverişi Anlaşması'na imza attı.

Ekonomik ilişkileri canlandırmak amacıyla 'İş Konseyi Kurulmasına İlişkin Anlaşma' da yürürlüğe girdi.

- Kırgızistan-Belarus ticaret hacminde hedef 500 milyon dolar

Kasımaliyev, törende yaptığı konuşmada, Kırgızistan ve Belarus arasındaki ticari ilişkilerin son yıllarda kazandığı ivmeden duyduğu memnuniyeti dile getirerek, şunları kaydetti:

'Son yıllarda karşılıklı ticarette önemli bir büyüme kaydedilmiş olması memnuniyet vericidir. 2020 ile 2025 yılları arasında Kırgızistan'ın Belarus ile ticaret hacmi 4,5 kat artarak 46 milyon dolardan 206 milyon dolara yükseldi. Geçen yıl, önümüzdeki 5 yılda karşılıklı ticareti 500 milyon dolara çıkarmak için hedef belirlemiştik. Bugün, bu hedefe sistematik ve istikrarlı şekilde ilerlediğimizi söyleyebiliriz.'

Kırgızistan Cumhurbaşkanlığı Basın Merkezinden yapılan açıklamaya göre, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, Belarus Başbakan Turçin'i Cumhurbaşkanlığı Sarayı'nda kabul etti.

Turçin, burada yaptığı konuşmada, Kırgızistan'ı BM Güvenlik Konseyi'ne geçici üye seçilmesi dolayısıyla tebrik etti.

Cumhurbaşkanlığı Basın Merkezi'nden yapılan açıklamaya göre, Caparov, Bişkek'te yapılan ŞİÖ üye devletlerin İçişleri ve Kamu Güvenliği Bakanları Toplantısı'na katılan heyet başkanlarını ağırladı.

Görüşmede dijital teknolojilerin hızlı gelişimiyle ilgili tehditler konusunda görüş alışverişinde bulunulurken, taraflar bilgi güvenliğinin güçlendirilmesi ve siber tehditlere karşı ortaklaşa mücadele edilmesinin önemini vurguladı.

Caparov, Kırgızistan'ın ŞİÖ dönem başkanlığında yapılan toplantıların 'ŞİÖ'nün 25 Yılı: Sürdürülebilir Barış, Kalkınma ve Refah İçin Birlikte' sloganı çerçevesinde gerçekleştiğini vurguladı.

Suç dünyasının yapay zekayı aktif olarak kullandığını, siber saldırıları otomatikleştirdiğini, dezenformasyondan faydalandığını ve yasa dışı finansal akışlar için yeni kanallar oluşturduğunu belirten Caparov, ŞİÖ'nün kurumsal çerçevesini güçlendirmeye yönelik atılacak adımların önemine dikkati çekti.

Caparov, bu kapsamda alınan önlemler arasında, Bişkek'teki Uluslararası Organize Suçlarla Mücadele Merkezi ile Taşkent'teki Bilgi Güvenliği Merkezi'ni bir araya getirecek ŞİÖ Bölgesel Terörle Mücadele Yapısı bünyesindeki Güvenlik Tehditleriyle Mücadele Merkezi'nin kurulmasının da yer aldığını söyledi.

ŞİÖ Genel Sekreteri Nurlan Yermekbayev, Cumhurbaşkanı Caparov'a güvenliğin güçlendirilmesine yönelik ilgisi için teşekkürlerini ifade etti.

Yermekbayev, Kırgızistan'ı 2027-2028 dönemi için BM Güvenlik Konseyine geçici üye seçilmesi dolayısıyla tebrik ederek, bu başarının ülkenin uluslararası itibarının ve barış ile güvenliğin güçlendirilmesine sunduğu katkının takdir edildiğinin somut göstergesi olduğunu vurguladı.

Kırgızistan'ın ŞİÖ dönem başkanlığını aktif ve verimli şekilde yürüttüğünü belirten Yermekbayev, Bişkek'te düzenlenen içişleri ve kamu güvenliği bakanları toplantısının, Kırgızistan'ın girişimiyle 2022 yılında yeniden başlatılan çalışmaların bir parçası olduğunu kaydetti.

Türkiye merkezli Yerli Düşünce Derneğinin koordinasyonundaki '10. Türk Filmleri Haftası' etkinliğinin açılışına Kırgızistan Parlamentosu Milletvekili Dastanbek Cumabekov, Türkiye'nin Bişkek Büyükelçisi Mekin Mustafa Kemal Ökem, Azerbaycan'ın Bişkek Büyükelçisi Latif Gandilov, Kırgızistan Kültür, Enformasyon ve Gençlik Politikası Bakan Birinci Yardımcısı Soyuzbek Nadırbekov, Kültür ve Turizm Bakanlığı Sinema Genel Müdürü Birol Güven, KKTC'nin Bişkek Temsilcisi Tahir Osman Tahir, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Alpaslan Ceylan, Kırgızistan Halklar Asamblesi Başkanı Rahman Meder, Yerli Düşünce Derneği Başkanı Metin Gündoğdu, Kırgızistan Sinematografi Genel Müdürü Talantbek Tolobekov, 'KırgızFilm' Ulusal Film Stüdyoları Müdürü Maksat Jumayev ve Müdür Yardımcısı Aida Usonova, Ahıskalı Türkler, Türkiye'nin Bişkek'teki kurumlarının yetkilileri ve sinemaseverler katıldı.

Şehir merkezindeki Ala-Too Sineması'nda tertip edilen ve sunuculuğunu Bülent Namal ve Jazgül Salidinova'nın üstlendiği etkinlikte düzenlenen kırmızı halı seremonisinde Türk sinema oyuncuları kırmızı halıdan geçti.

Etkinlikte, yönetmenler Yüksel Aksu, Murat Çeri, Ahmet Edebali, Murat Emre Kaman, oyuncular Deniz Barut Aksu ve İbrahim Büyükak, TRT Sinema Müdürü Faruk Güven ve Sinema Dairesi Başkanı Çiğdem Aksoy yer aldı.

- 'Sinema, halklarımızı birbirine yaklaştıran özel bir sanattır'

Kırgızistan Kültür, Enformasyon ve Gençlik Politikası Bakan Birinci Yardımcısı Nadırbekov, açılışta yaptığı konuşmada, 'Bugünkü etkinlik, iki ülkenin sinematografları arasındaki dostluğun, karşılıklı güvenin ve yaratıcı iş birliğinin canlı bir tezahürüdür. Sinema, halkları birbirine yaklaştıran, kültürleri bütünleştiren ve birbirimizi daha derinlemesine anlamamıza yardımcı olan özel bir sanattır.' dedi.

Kırgız-Türk film ilişkilerinin tarihinin neredeyse yarım asır öncesine dayandığını söyleyen Nadırbekov, bu sürecin başlangıcının Türk sinemacılarının büyük yazar Cengiz Aytmatov'un eserlerine duyduğu ilgiyle şekillendiğini vurguladı.

Bişkek'te faaliyet gösteren Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesinin sinema sektöründeki rolüne değinen Nadırbekov, 'KTMÜ, uzun yıllardır yetiştirdiği yetenekli yönetmenler, kameramanlar, yapımcılar ve oyuncularla hem Kırgızistan hem de Türkiye film endüstrisinin gelişimine muazzam bir katkı sağlamaktadır.' ifadesini kullandı.

- Kırgızistan'da kültüre ve kardeşliğe önem veriyoruz'

Türkiye'nin Bişkek Büyükelçisi Ökem de Türkiye olarak kültürel ve kardeşlik bağlarının güçlendirilmesine büyük önem verdiklerini belirtti.

Etkinliğe katılan ünlü oyuncular İbrahim Büyükak ve Deniz Barut Aksu'ya 'Hoş geldiniz' diyen Ökem, organizasyonda emeği geçen tüm kurumlara teşekkür etti.

Kültürel projelerin iki ülke halkını birbirine daha da yakınlaştırdığını vurgulayan Ökem, konuşmasında geçmiş yıllara ait, Kırgız sinema tarihine dokunan bir anısını paylaştı.

- 'Metin Gündoğdu'ya destekleri için çok teşekkür ederim'

Sinema Genel Müdürü Güven ise Kırgızistan halkının gösterdiği sıcak ilgi ve misafirperverliğe teşekkür etti.

Uluslararası bir organizasyonu 10 yıl boyunca kesintisiz devam ettirmenin çok büyük bir başarı olduğunu söyleyen Güven, 'Bu güzel etkinlik, özellikle son iki yılda iki devletin de devreye girmesi, bakanlıklarımızın destek vermesiyle çok başka bir seviyeye ulaştı. Emeği geçen herkese, özellikle de Sayın Vekilimiz Metin Gündoğdu'ya destekleri için çok teşekkür ederim.' dedi.

Hem Kırgızistan'ın hem de Türkiye'nin 100 yılı aşan köklü bir sinema kültürüne sahip olduğunu belirten Güven, 'Her iki ülke de tam anlamıyla birer sinema ülkesidir. Bizlerin ortak dertleri, ortak hikayeleri var. İnşallah bundan sonraki süreçte sinemada bu ortak meselelerimizi anlatmak için daha sık bir araya geleceğiz. Gelecekte beyaz perdede Kırgız-Türk ortak yapımı filmleri görmeyi gönülden temenni ediyorum.' ifadelerini kullandı.

Ala-Too Sineması'ndaki gösterimlerde, 3-7 Haziran'da 'Mutluyuz mu?', 'Kanto' 'Efesin Sırrı', 'Bir Adam Yaratmak' ve 'Bak Postacı Geliyor' adlı Türk filmleri izleyicilerle ücretsiz buluşacak.

Kutlamalar, Türkiye'den bir çocuk folklor grubunun da katıldığı 'Nariste' 6. Uluslararası Çocuk Folklor Festivali'nin açılış töreniyle başladı. Festivale Türkiye'nin yanı sıra Belarus, Moğolistan, Kazakistan, Güney Kore, Özbekistan ile Rusya'ya bağlı Tuva ve Altay Özerk Bölgeleri'nden temsilciler ve Kırgızistan'ın tüm bölgelerinden çocuk folklor grupları katıldı.

Dünya halklarının kültürel mirasını korumak, kültürlerarası diyaloğu geliştirmek ve çocukların yaratıcılığını desteklemek amacıyla düzenlenen festivalin gala konseri, akşam saatlerinde Bişkek'teki Ala-Too Meydanı'nda gerçekleştirilecek.

- 'Çocuklar dostluğun en iyi elçileridir'

Bişkek Büyükşehir Belediye Başkanı Aybek Cunaşaliyev, festivalin açılışında yaptığı konuşmada, 'Modern dünyada kültür, uluslar arasındaki en güvenilir köprülerden biri olmaya devam ediyor. Çocuklar ise barışın, dostluğun ve karşılıklı saygının en iyi elçileridir.' dedi.

Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov da 1 Haziran Dünya Çocuk Günü vesilesiyle bir mesaj yayımlayarak çocukların bayramını tebrik etti. Caparov, mesajında şu ifadelere yer verdi:

'Çocukluk, bir insanın hayatındaki en parlak, en saf ve en mutlu dönemdir. Bu dönemde çocuk dünyayı saf bir kalple, sınırsız bir inançla ve büyük hayallerle algılar. Sizin yankılanan kahkahalarınız, samimi duygularınız ve hayalleriniz hayatımızı aydınlatıyor, ülkemizin geleceği için umut aşılıyor. Vatan sevgisi, büyüklere saygı, dürüstlük, nezaket ve çalışkanlık güçlü bir devletin temelidir. Sizler bu güçlü devletin geleceğisiniz.'

Caparov ayrıca, 1 Haziran Dünya Çocuk Günü vesilesiyle Eğitim ve Bilim Bakanı Dogdurkul Kendirbaeva eşliğinde, devlet tarafından kendilerine konut tahsis edilen 25 yetim genci evlerinde ziyaret etti.

Türkiye Cumhuriyeti Bişkek Büyükelçiliği konutunda gerçekleştirilen programa, yabancı misyon şefleri, diplomatlar, Büyükelçilik çalışanları ve çok sayıda davetli katıldı.

Programın açılış konuşmasını yapan Türkiye'nin Bişkek Büyükelçisi Mekin Mustafa Kemal Ökem, geceye katılan davetlilere ve organizasyonun düzenlenmesine katkı sağlayan herkese teşekkürlerini iletti.

Seçkin sanatçıların çok özel bir repertuar sunacağını belirten Ökem, 'Sanatçılarımıza çok teşekkür ediyorum. Büyükelçilik rezidansında bunu ilk kez deniyoruz. Umarım salonun akustiği iyi olur ve keyifli bir dinleti geçiririz.' ifadesini kullandı.

Kırgız opera sanatçılarının dünya klasiklerinden eserler seslendirdiği program, davetlilerin büyük beğenisini topladı.

Konser öncesinde konuklara geleneksel Türk simidi ikram edildi.

Başkentteki modern bir kesimhanede gerçekleştirilen kesimlerin ardından paketlenen kurban etleri, Türk Kızılay ekipleri tarafından ihtiyaç sahiplerine ulaştırıldı.

Kentin kenar mahallelerinden birinde gerçekleştirilen dağıtım etkinliğine, Türkiye'nin Bişkek Büyükelçisi Mekin Mustafa Kemal Ökem, Türk Kızılay Genel Başkan Yardımcısı Mustafa Sarılar, Kırgızistan Kızılay Başkanı Çingiz Cakıpov, Türk Kızılay Orta Asya Delegasyon Başkanı Sevde Nur Söylemez, Türk Kızılay gönüllüleri ve yerel makamların temsilcileri katıldı.

Türkiye'nin Bişkek Büyükelçisi Ökem, burada yaptığı konuşmada, Kırgız ailelerin kurban bayramını tebrik ederek, 'Türk Kızılay, kardeşlik bağlarının güçlenmesi için buradadır.' dedi.

Yardımları teslim alan Kırgız aileler, Türkiye'ye ve Türk Kızılay'ın bağışçılarına teşekkürlerini ve dualarını iletti.

- '2 bin ila 2 bin 500 ihtiyaç sahibi aileye ulaştırıyoruz'

Türk Kızılay Genel Başkan Yardımcısı Sarılar, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Kızılay'ın yaklaşık 30'a yakın ülkede kurban programları icra ettiğini belirterek, 'Bugün de dost ve kardeş ülke Kırgızistan'ın başkenti Bişkek'te bulunmaktan ve bu bereketi buradaki kardeşlerimizle paylaşmaktan büyük mutluluk duyuyoruz.' dedi.

Sarılar, 'Bişkek'te toplam 50 büyükbaş hayvanın kesimini gerçekleştirdik. Bu da 350 hisseye, yani yaklaşık 10 tonluk et miktarına tekabül ediyor. Elde edilen bu kurban etlerini, şu anda da sahada gördüğünüz gibi tek tek dolaşarak aşağı yukarı 2 bin ila 2 bin 500 ihtiyaç sahibi aileye ulaştırıyoruz.' diye konuştu.

- Türk Kızılay, din, dil ve ırk ayrımı yapmaksızın dünyanın her yerinde

Dünyanın dört bir yanında hiçbir din, dil ve ırk ayrımı gözetmeksizin faaliyet gösterdiklerini vurgulayan Sarılar, 'Biz bir iyilik elçisiyiz. Kızılay öyle büyük bir çınar, ulu bir çınar. Bugün için Kızılay'ımız dünyada çok bilinen ve her gittiğimiz yerde hasretle kucaklanan bir kurumuz. Biz bu bilinçle elimizden gelen iyilik harekatını daha da geliştirmeye, daha da iyi şeyler yapmaya kendimizi adamış durumdayız.' ifadelerini kullandı.

Kırgızistan Bilim, Yüksek Öğretim ve Yenilikler Bakanı Gülzat İsamatova'nın başkanlık ettiği toplantıda, ŞİÖ üye ülke Rusya, Çin, Kazakistan, Özbekistan, Tacikistan ve İran'dan heyetler yer alırken Belarus, Pakistan ve Hindistan toplantıya çevrim içi katıldı.

Bilim, inovasyon, dijitalleşme ve teknolojik modernleşme alanlarında karşılıklı deneyim paylaşımlarının yapıldığı toplantıda, üye ülkelerin teknolojik dönüşüm süreçlerini hızlandıracak ortak projeler masaya yatırıldı.

- Kırgızistan'dan 'Yeşil Teknoloji Koridoru' önerildi

Toplantının açılış konuşmasını yapan Kırgızistan Bilim, Yüksek Öğretim ve Yenilikler Bakanı Gülzat İsamatova, ŞİÖ üye ülkelerin teknoloji parklarını ve entelektüel kaynaklarını bir araya getirmeyi hedefleyen, iklim izleme, su kaynakları yönetimi, yenilenebilir enerji ve sürdürülebilir tarım alanlarında ortak dijital sistemlerin oluşturulmasını öngören 'Yeşil Teknoloji Koridoru' projesini sundu.

Avrasya bölgesinde geleceği şekillendirecek 'birleşik bir bilgi ekosistemi' kurmaya başladıklarını belirten İsamatova, şu ifadeleri kullandı:

'Yapay zeka, dijital dönüşüm, kuantum teknolojileri ve biyoteknoloji, artık soyut birer terim değil, günlük gerçekliğimizdir. Şu an Dördüncü Sanayi Devrimi'nin tam merkezindeyiz. İnsan sermayesi, insan zekası ve bunun teknolojiye dönüştürülme hızı, artık devletlerin en önemli stratejik kaynağı haline gelmiştir. Bugün bu teknoloji transferinin hızını kontrol edenlerin, kendi ekonomik geleceklerini de kontrol ettikleri açıkça görülmektedir.'

- 'Sınır tanımayan tehditlere karşı ortak araştırma merkezleri kurulmalı'

Küresel iklim değişikliğinden siber güvenliğe kadar uzanan modern tehditlerin ulusal sınırları ortadan kaldırdığına dikkati çeken İsamatova, bu ortak zorluklarla tek başına mücadele edilemeyeceğini vurguladı.

İsamatova, küresel tehditlere karşı Şanghay İşbirliği Örgütü üyesi ülkelerin bilimsel çabalarını birleştirmesi ve ortak araştırma merkezleri kurması gerektiğinin altını çizdi.

- 'Yeşil Teknoloji Koridoru Kırgızistan için hayati önem taşıyor'

Toplantıda konuşan Kırgızistan Bakanlar Kurulu Başkan Yardımcısı Ulan Mamatkanov da Yeşil Teknoloji Koridoru'nun Kırgızistan için hayati önem taşıdığını belirtti.

Mamatkanov, Kırgızistan'ın bu projeyi, üye devletlerin çabalarını birleştirecek, çevre dostu teknolojileri, iklim çözümlerini, enerji verimliliğini ve sürdürülebilir kalkınmayı teşvik edecek güçlü bir mekanizma olarak gördüğünü ifade etti.

Toplantı, protokolün imzalanmasıyla sona erdi.

Kırgızistan, 31 Ağustos-1 Eylül tarihlerinde Bişkek'te düzenlenecek ŞİÖ Devlet Başkanları Zirvesi'ne ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor.

Sempozyuma Kırgızistan Bakanlar Kurulu Başkan Yardımcısı Ulan Mamatkanov, Kırgızistan Sağlık Bakanı Damirbek Osmonov, Türkiye'nin Bişkek Büyükelçisi Mekin Mustafa Kemal Ökem ve Türkiye'den Başkent Üniversitesi Kurucu Rektörü ve Türk Dünyası Transplantasyon Derneği Kurucu Başkanı Prof. Dr. Mehmet Haberal katıldı.

Kırgızistan ve Türkiye'deki organ bağışı alanındaki en önemli etkinliklerden biri sayılan sempozyum, bölgedeki organ nakli kapasitesini ve uluslararası işbirliklerini artırmayı hedefliyor.

Başkent Bişkek'te düzenlenen sempozyumunun açılışında konuşan Kırgızistan Bakanlar Kurulu Başkan Yardımcısı Mamatkanov, organizasyonun Türkiye, Rusya, Belarus, Azerbaycan, Gürcistan, Hindistan, Suriye ve Ürdün gibi birçok ülkeden dünyaca ünlü bilim insanı ve doktoru bir araya getirdiğini belirtti.

Katılımcılara Kırgızistan Bakanlar Kurulu Başkanı Adılbek Kasımaliyev'in selamını ileten Mamatkanov, sempozyumun tecrübe paylaşımı ve yeni başarılar için büyük bir teşvik olacağını vurguladı.

- Dost ülkelere teşekkür

Kırgızistan'ın kapsamlı uluslararası işbirliğine açık olduğunu ifade eden Mamatkanov, 'Türkiye, Belarus, Rusya ve diğer dost ülkelerin ülkemizdeki transplantasyon hizmetlerinin geliştirilmesine sunduğu katkıları son derece önemsiyor ve şükranlarımızı sunuyoruz.' dedi.

Mamatkanov, sempozyuma katılan dünya tıp biliminin önde gelen temsilcilerinden Mehmet Haberal'a, Azerbaycan'dan Hikmet İsmailov'a, Kırgız cerrahlarla uzun yıllardır işbirliği yapan akademisyen Bulat Baymakhanov'a, Azerbaycan'da DNA analiziyle kimlik tespiti çalışmalarına katkı sunan Tümgeneral Rufat Aliyev'e ve Kırgızistan'da ücretsiz ameliyatlar gerçekleştiren Belarus'tan Oleg Kalaçik'e teşekkür etti.

Son 3 yıldır devlet desteğiyle organ nakli faaliyetlerine hız verdiklerini belirten Mamatkanov, şu ana kadar devlet bütçesinden 55 hastaya böbrek nakli yapıldığını, 42 ameliyatın Kırgızistan Ulusal Anne ve Çocuk Koruma Merkezi'nde ve 13 ameliyatın Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın adını taşıyan Kırgız-Türk Dostluk Devlet Hastanesi'nde gerçekleştirildiğini dile getirdi.

Mamatkanov, bu başarıların devlet desteği, güçlü doktor kadrosu, modern altyapı ve uluslararası işbirliği sayesinde mümkün olduğunu söyledi.

Kırgız doktorların deneyim kazanmak için sürekli yurt dışı eğitimlerine katıldığını belirten Mamatkanov, bu kapsamda 79 uzmanın Türkiye'de kemik iliği nakli eğitimi aldığını bildirdi.

Devletin organ naklindeki temel stratejisini de açıklayan Mamatkanov, uluslararası standartlara tam uyumlu, hasta güvenliğini en üst düzeyde tutan, ameliyat sonrası takip ve ilaç tedariki ile klinik yetkinliklerin sürekli geliştirilmesini güvence altına alan istikrarlı bir ulusal nakil sistemi oluşturmayı hedeflediklerini vurguladı.

Mamatkanov, konuşmasının sonunda sempozyumun düzenlenmesinde emeği geçen tüm organizatör ve sponsorlara teşekkürlerini sundu.

- 'Recep Tayyip Erdoğan Hastanesi dostluğumuzun sembolüdür'

Türkiye'nin Bişkek Büyükelçisi Mekin Mustafa Kemal Ökem, Türkiye tarafından Bişkek'te kurulan ve başarıyla faaliyet gösteren Recep Tayyip Erdoğan Kırgız-Türk Dostluk Devlet Hastanesinin, iki ülke arasındaki dostluğun sembolü olduğunun altını çizdi.

Kırgızistanlı hastaların tedavi için en çok tercih ettiği ülkelerin başında Türkiye'nin geldiğine işaret eden Ökem, asıl hedefin sadece sağlık turizmi olmadığını belirtti.

Ökem, 'Türkiye, her zaman güvenebileceğiniz bir ülke olmakla gurur duymaktadır. Ancak bizim temel amacımız sadece tıbbi turistleri veya hastaları kabul etmek değil, geleceğin uzmanı olacak tıp öğrencilerini yetiştirmektir. İstiyoruz ki, Kırgızistan ulusal bilgi potansiyelini artırsın ve kendi dünya standartlarını oluştursun.' ifadelerini kullandı.

- Manas Üniversitesi Tıp Fakültesi açıldı

Günümüzde 2 bin 500 Kırgız öğrencinin Türkiye'de eğitim gördüğünü, geçmişte ise 5 bin öğrencinin Türkiye'deki üniversitelerden mezun olduğunu aktaran Ökem, 'Türkiye'de tıp eğitimi alan Kırgızistanlı öğrenciler, ülkelerine dönerek kendi halklarına hizmet edeceklerdir.' dedi.

Türkiye'nin Kırgızistan'ın sağlık sektörüne ve hizmetlerine yönelik desteklerinin artarak devam edeceğini söyleyen Ökem, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi bünyesinde geçtiğimiz yıl tıp fakültesinin açılarak ilk 32 öğrencinin eğitime başladığını hatırlattı.

- 'Türk ve Kırgız halkların ortak kökleri var, Kırgızistan ile gurur duyuyorum'

Başkent Üniversitesi Kurucu Rektörü ve Türk Dünyası Transplantasyon Derneği Kurucu Başkanı Prof. Dr. Haberal, üçüncü kez ziyaret ettiği Kırgızistan'ın geliştiğini görmekten duyduğu memnuniyeti dile getirerek, 'Türk ve Kırgız halkların ortak kökleri var, Kırgızistan ile gurur duyuyorum. Burada ben ve benim ekibim her an size her türlü yardım etmeye gelmeye hazırdır.' diye konuştu.

Kırgızistan Bakanlar Kurulu Başkan Yardımcısı Mamatkanov, Kırgızistan Bakanlar Kurulu adına, Kırgızistan'ın sağlık hizmetlerinin ve tıp biliminin gelişimine katkı sunan Haberal'a plaket ve madalya takdim etti.

Türkiye'nin Bişkek Büyükelçiliği ve Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi (KTMÜ) işbirliğiyle üniversitenin sosyal tesislerinde organize edilen etkinlikte, Türk, Kırgız ve Ahıska Türklerine ait geleneksel mutfakların eşsiz lezzetleri hazırlanarak davetlilerin beğenisine sunuldu.

KTMÜ Gastronomi Bölümü şefleri ve sosyal tesislerinde görevli aşçıların hazırladıkları lezzetler arasında biber dolması, köfte, yaprak sarma, lahmacun, içli köfte ve tatlı çeşitleri, Kırgız mutfağından beş parmak, mantı, ekmek türleri, Ahıska Türklerinin mutfağından hınkal yer aldı.

- 'Türk Mutfağı Haftası'nın Bişkek'te özel bir önemi var'

Türkiye'nin Bişkek Büyükelçisi Mekin Mustafa Kemal Ökem, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Türk Mutfağı Haftası'nı Kırgızistan'da Kırgız kardeşleriyle birlikte kutlamaktan büyük mutluluk duyduklarını belirtti.

Ökem, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan'ın himayelerinde düzenlenen ve dünya genelindeki büyükelçilikler tarafından çeşitli aktivitelerle desteklenen bu haftanın kendileri için Bişkek'te özel bir önemi olduğunu vurguladı.

Yemeklerin Büyükelçiliğin Kültür Müşavirliği ile ev sahibi Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Gastronomi Bölümü şeflerinin katkılarıyla hazırlandığını dile getiren Ökem, yemeklerin aynı sofraya konduğunda aslında birbirinin eşi olduğunu ve aynı damak tadına hitap ettiğini görmekten memnuniyet duyduklarını söyledi.

- KTMÜ Rektör Vekili İbrayev'den 'Tek sofrada birlik' vurgusu

Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektör Vekili Prof. Dr. Almaz İbrayev, üniversitenin sadece bir eğitim kurumu olmadığını belirterek, topluma katkı sunmak amacıyla Türk dünyasının zengin mutfak kültürünü sergileyen bu tür sosyal etkinlikleri her yıl geleneksel olarak düzenlediklerini ifade etti.

Etkinlikte, binlerce yıllık geçmişe sahip et, hamur işi, süt ve peynir ürünlerinden oluşan ortak lezzetlerin davetlilere sunulduğunu aktaran İbrayev, sergilenen bu yemeklerin tüm halkları birleştirici bir güce sahip olduğunu ve 'tek bir sofrada bir araya gelme' amacını güttüğünü kaydetti.

- Türk Mutfağı Haftası ata topraklarında

Türkiye'nin Bişkek Büyükelçiliği Kültür ve Tanıtma Müşaviri Solmaz Haberal, sofra geleneğini ata toprakları Kırgızistan'da büyükelçilik, kültür ve tanıtma müşavirliği ve Manas Üniversitesi işbirliğiyle yaşatmaktan mutluluk duyduklarını belirtti.

Organizasyonda emeği geçenlere teşekkür eden Korkmaz, 'Mükemmel bir sofra düzeni hazırlandı. Ortak kültür ve ortak lezzetler bir araya getirilerek istişare edildi ve tadıldı. Bu lezzetlerin güzelliği gibi kardeşliğin, dostluğun, birlikteliğin ve barışın da daim olmasını temenni ediyorum. Kardeş ülke Kırgızistan ile ilişkilerin bundan sonra da aynı güzellikte devam etmesini temenni ediyorum.' diye konuştu.

Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Sosyal Tesisleri Müdürü Murat Joldoşev, Türk dünyası mutfağının asırlık lezzetlerini bir araya getiren bu anlamlı inisiyatifin, kültürel bağları canlı tutmak adına hayati bir öneme sahip olduğunu dile getirdi.

Şef aşçı Abuzer Akgün ise etkinlik için Türk mutfağından köfte, biber dolma, zeytinyağlı yaprak sarma, tatlılardan sütlaç, baklava, şekerpare hazırladıklarını, Kırgız yemeklerinden mantı, beş parmağı ve Ahıska Türklerinin mutfağından hınkalı ilave ettiklerini anlattı.

Tören, Büyükelçi Mekin Mustafa Kemal Ökem'in yanı sıra Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Rektörlüğü, Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı (TİKA) Bişkek Koordinatörlüğü, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) Bişkek Temsilciliği, Recep Tayyip Erdoğan Kırgız Türk Dostluk Devlet Hastanesi İdaresi, Türkiye-Kırgızistan İşadamları Kültür, Dayanışma ve Dostluk Derneği yönetimi, Kırgızistan Ahıska Türkleri Derneği yönetimi, Uluslararası Tahkim ve Arabuluculuk Merkezi (UTAUM) Yönetim Kurulu Başkanı Ali Selek tarafından Mustafa Kemal Atatürk Anıtı'na çelenk konulmasıyla başladı.

Büyükelçilik personeli, Türk öğretmenler, öğrenciler ve Türk vatandaşların yoğun katılım gösterdiği törende saygı duruşunda bulunuldu ve İstiklal Marşı okundu.

Büyükelçi Ökem, törende yaptığı konuşmada, katılımcıların 19 Mayıs Atatürk'ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı'nı kutlayarak, '19 Mayıs Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramımız kutlu olsun. Her milli bayramımızda milli günümüzde burada büyük Atatürk'ün manevi huzurunda bir araya gelip asla unutmayacaklarımızı hatırlıyoruz.' dedi.

'19 Mayıs 1919 Büyük Atatürk'ün Samsun'a ayak bastığı gündür. Bugün Kurtuluş Savaşı'mızın başladığı gündür' diyen Ökem, şu ifadeleri kullandı:

'İzmir'e çıkan Yunan ordusunun karşısına kahraman gazeteci Hasan Tahsin çıkarak direnişin ilk kurşununu sıkmıştır. İstanbul'daki işgal komutanlığı Karadeniz'de Rum ve Ermenilere eziyet edildiği gerekçesiyle Müslüman halkın zapturapt altına alınmasını Osmanlı padişahından istemiştir. Osmanlı hükümeti Muzaffer Komutan Mustafa Kemal'i işte bu görev için Samsun'a göndermiştir.'

Ökem, 19 Mayıs'la başlayan milli kurtuluş mücadelesiyle yeni ve genç bir milletin doğduğunu belirterek, şunları kaydetti:

'O gençliktir ki tarihte Türk soyunun kurduğu her yeni devletin dinçliğini, azmini ve bilincini bir sancak gibi başının üstünde taşımıştır. Türklüğü ve Türk yurdunu Mustafa Kemal Atatürk önderliğindeki Türk gençliği kurtarmış. Çağdaş Türkiye'yi genç kuşaklar kurmuş ve yüceltmiştir. Türkiye'nin emperyalizmin esaretinden kurtuluş ve kuruluşu esaret altındaki diğer milletlere örnek olmuştur. Bağımsızlık mücadelesi veren ülkelerin liderleri Mustafa Kemal Atatürk'ü örnek almıştır. Ve işte bu nedenledir ki her milli bayramda olduğu gibi 19 Mayıs'ta da Türk milletinin kurtarıcısı Türkiye'nin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk'ü ve bu ülkeyi bize verenleri rahmet ve minnetle anıyoruz. Kahramanlarımızın ruhu şad olsun. Milli Kurtuluş ve İstiklalimizin yıldızı 19 Mayıs Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramımız kutlu olsun.'

Milli bayram kutlamaları, Bişkek Türk Okulu'ndaki konferans salonunda Anadolu Lisesi'nin organizasyonunda sahne gösterileriyle devam etti.0

Kırgızistan'ın başkenti Bişkek'teki KTMÜ kampüsünde düzenlenen kongre, Türkiye'nin önde gelen eğitim kurumlarından Ankara, Atatürk, Anadolu, Kapadokya ve Sivas Cumhuriyet üniversitelerin işbirliğiyle yapıldı.

Türk dünyasından çok sayıda akademisyen, uzman ve öğrencinin katıldığı kongrede, dijital çağın getirdiği yenilikçi yaklaşımlar, yapay zeka teknolojilerinin geleceği ele alınacak.

- 'Yapay zeka insanı aşan boyutlara ulaştı'

Kongrenin açılışında konuşan KTMÜ Rektörü Prof. Dr. Alpaslan Ceylan, yapay zekanın hayatın tüm evrelerinde yer aldığına dikkati çekerek 'Öyle bir hal aldı ki, artık yapay zeka insan olarak istemediğimiz boyutlara ulaşmaya ve insana özgü pek çok faktörü, özelliği kullanmaya başladı.' dedi.

Yapay zekanın kötü niyetli kullanımıyla siber güvenlik ihtiyacının hayati bir önem kazandığını vurgulayan Ceylan, 'Bu teknoloji kötü ellerde farklı noktalara varmaya başladı. Dolayısıyla siber güvenlik kavramı ortaya çıktı ve artık her şeyimizi koruma altına almak zorunda kalıyoruz. Bu durum aslında karşımıza milli bir sorun olarak çıkmaktadır.' ifadelerini kullandı.

Prof. Dr. Ceylan, gelişen teknolojinin getirdiği tehditlere karşı üniversite bünyesinde yeni adımlar attıklarını belirterek 'Üniversitemiz bünyesinde yapay zeka ve siber güvenlik bölümlerini bu yıl itibarıyla faaliyete geçirmiş bulunuyoruz.' değerlendirmesinde bulundu.

Kongreye Türkiye'den katılan Milli Savunma Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Serdar Selman, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesinin konumuyla iki ülke arasındaki kardeşlik bağlarını bilimsel çalışmalarla pekiştirdiğini belirtti.

KTMÜ Uygulamalı Matematik ve Enformatik Bölümü ve Kongre Başkanı Prof. Dr. Ercan Çelik, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi ev sahipliğinde düzenlenen kongrede Türk dünyasının teknolojik potansiyelini ortak bir vizyonla birleştirmeyi amaçladıklarını aktardı.

Çelik, kongrede, dijital dönüşüm, doğal dil işleme, üretken yapay zeka ve akıllı devlet uygulamaları başta olmak üzere çağın en kritik teknolojilerini akademik derinlik ve stratejik işbirlikleriyle ele almayı hedeflediklerini kaydetti.

Kongrenin iki gün süreceğini, ilk gün yüz yüze, ikinci gün çevrim içi devam edeceğini anımsatan Çelik, iki günde toplam 115 bildiri sunulacağı bilgisini paylaştı.

Açılış konuşmaların ardından Elazığ Fırat Üniversitesi (FÜ) Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ahmet Bedri Özer, 'Yapay Zekanın Sınırları ve Yapay Zeka Ajanları' ve İstanbul Üniversitesi (İÜ) Öğretim Üyesi Prof. Dr. Veysel Bozkurt, Türkiye'de Eğitim Amaçlı Yapay Zeka Kullanımı' konulu sunum yaptı.

Abdılas Maldıbayev Kırgız Ulusal Akademik Opera ve Bale Tiyatrosu'nda, tüm engelleri aşan sarsılmaz sadakati ve aşk konusunu işleyen 'Çolpon' balesi, özel gösterimle sahneye taşındı.

Bu özel gösterim, Rus besteci Mihail Rauhverger tarafından yazılan ve ilk kez 30 Aralık 1944'te Çolpon rolünü canlandıran, Kırgızistan'ın ilk profesyonel balerini Bübüsara Beyşenaliyeva'nın 100. doğum yılı anısına atfedildi.

Tiyatronun senfoni orkestrası, Kırgızistan Halk Sanatçısı Şef Nurmatbek Polotov'un yönetiminde sahne aldı.

Baledeki başrolleri, Bübüsara Beyşenaliyeva adını taşıyan Kırgızistan Devlet Kültür ve Sanat Üniversitesi öğrencileri ve mezunları üstlendi.

Eserde, 'Çolpon' rolünü Yasmin Canbotayeva, 'Nurdin' rolünü Adilcan Rahmanov, 'Ayday' rolünü Dayana Kıdıraliyeva, 'Cin' rolünü Faruh Sadırkulov ve 'Temir-Han' rolünü Valeriy Razumeyko canlandırdı.

Bale sanatçılarının başarılı performansının yanı sıra dekoru ve kostümleriyle de büyük beğeni toplayan 'Çolpon' balesi, izleyicilerce uzun süre ayakta alkışlandı.

- Başrol oyuncularına madalya takdim edildi

Gösterimin ardından konuşan Kırgızistan Devlet Kültür ve Sanat Üniversitesi Rektörü Doç. Dr. Tumonbay Koldoşov, ülkede kutlanan Anneler Günü vesilesiyle tüm annelerin gününü tebrik etti.

Koldoşov, Kırgızistan'ın ilk profesyonel kadın balerini Bübüsara Beyşenaliyeva'nın 1944'teki 'Çolpon' balesindeki rolüyle ünlendiğini anımsattı.

Rektörlüğünü yaptığı üniversitenin 1974'ten beri Beyşenaliyeva'nın adını taşıdığını söyleyen Koldoşov, Kırgız medeniyetine ve sanatına katkıda bulunmaya devam ettiklerini söyledi.

Koldoşov, konuşmasının ardından Beyşenaliyeva'nın 100. doğum yılı anısına 'Çolpon' balesinde rol alan genç oyunculara madalya takdim etti.

- İlk Kırgız balerin: Bübüsara Beyşenaliyeva

Kırgızistan'ın ilk profesyonel kadın balerini, Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği (SSCB) halk sanatçısı ve ulusal bale kültürünün kurucusu Bübüsara Beyşenaliyeva, doğumunun 100. yılında sanat dünyasında anılıyor.

Beyşenaliyeva, Kırgızistan'ın başkent Bişkek yakınlarındaki Taş-döbö köyünde 17 Mayıs 1926'da dünyaya geldi.

Çocukluğunda çevresi tarafından 'mavi gözlü kız' lakabıyla çağrılan Beyşenaliyeva, Kırgızistan'dan yetenekli çocukların eğitim için Neva Nehri kıyılarına gönderildiği 1936'da henüz 10 yaşındayken, Rusya'daki Leningrad Vaganova Koreografi Okulu'na kabul edildi.

Genç yaşında sergilediği üstün yetenekle beklentileri hızla karşılayan dansçı, ilk büyük sahne deneyimini 1939'da Moskova'daki Bolşoy Tiyatrosu'nda düzenlenen 'Birinci Kırgız Sanat ve Edebiyat On Yılı' etkinliklerinde yaşadı.

Ünlü 'Çolpon' balesinde başrolü üstlenen sanatçıya 'Bahçesaray Çeşmesi', 'Kuğu Gölü', 'Kırmızı Gelincik', 'Uyuyan Güzel', 'Romeo ve Juliet', 'Don Kişot', 'Kuyruçuk', 'Büyük Vals', 'Korsan' eserleri, dünya çapında tanınırlık kazandırdı.

Sanatçı ve balerin kimliğinin yanı sıra parlamentoda milletvekili olarak da görev yapan Beyşenaliyeva, ülkenin kültürel kalkınma süreçlerine ve tüm sanatsal etkinliklerine aktif öncülük etti.

1973'te hayata veda eden 'Kırgızistan Cumhuriyeti Devlet Ödülü' sahibi Bübüsara Beyşenaliyeva'nın anısı ve mirası, bugün başkent Bişkek'te adını taşıyan Kırgızistan Devlet Kültür ve Sanat Üniversitesi ile bir caddede yaşatılıyor.

Sanatçının portresi, Kırgızistan ulusal para birimi olan 5 somluk banknotun ön yüzünde de yer alıyor.

Caparov, Kazakistan'ın Türkistan şehrinde Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev'in ev sahipliğinde 'Yapay Zeka ve Dijital Kalkınma' temasıyla düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Devlet Başkanları Gayriresmi Zirvesi'ne katıldı.

Kazakistan Cumhurbaşkanı Tokayev'e, Kazak halkının sıcak misafirperverliği ve etkinliğin üst düzey organizasyonu için en içten teşekkürlerini sunan Caparov, 'Ortak tarihimizin, kültürümüzün ve manevi mirasımızın sembolü olan kadim Türkistan şehrinin, bugünkü görüşmeler için son derece verimli bir platform olacağına inanıyorum.' ifadesini kullandı.

Caparov, 'Türk Devletleri Teşkilatının faaliyetleri, Kırgızistan için özel bir öneme sahiptir. Teşkilatın artan potansiyeli ve prestiji, dostluğumuzun ve birliğimizin gücünü açıkça göstermektedir.' diye konuştu.

'Yapay Zeka ve Dijital Kalkınma' temasıyla toplandıklarını belirten Caparov, sözlerini şöyle sürdürdü:

'Dünya, derin değişimlerin eşiğinde. Teknolojilerin yaşamlarımızı ne kadar hızlı değiştirdiği açıkça ortada. Dijital dönüşüm ve yapay zeka, ekonomiyi, eğitimi, sağlık hizmetlerini ve sosyal yaşamın tüm alanlarını etkiliyor. Bugün, uzmanlaşmış kaynakların geliştirilmesi sadece bölgeler için değil, teknoloji ve yapay zeka için de gerçekleşiyor. Bu bağlamda Türk Devletleri Teşkilatının jeo-ekonomik ve teknolojik bir merkez olarak kendini kurma konusunda iyi fırsatları bulunmaktadır.'

Caparov, Türk coğrafyasında yapay zeka ve dijitalleşmenin gelişmesinden duyduğu memnuniyete işaret ederek, 'Bu alanda işbirliğini güçlendirme zamanıdır. Bilgi alışverişi ve teknolojik entegrasyon sayesinde modern dünyanın gereksinimlerini karşılayabiliriz. Ortak inovasyon potansiyelimiz, yeni ekonomik fırsatlar yaratacak ve bölgeyi küresel bir teknoloji merkezi haline getirecektir.' değerlendirmesinde bulundu.

- Dijital Kanun yürürlüğe girdi, nüfusun yüzde 80'i çevrim içi hizmet alıyor

Kırgızistan'ın yapay zeka, finansal teknolojiler ve dijital dönüşüm alanında attığı adımlara değinen Caparov, ülkede dijital ortamların yasal çerçevesini belirleyen Kırgızistan Dijital Kanunu'nun 2026 yılı itibarıyla resmen yürürlüğe girdiğini anlattı.

Caparov, kamu hizmetlerinin dijitalleştirilmesinde tarihi başarılara imza atıldığını vurgulayarak, 'Ülkenin dijital yüzü olan Kuzey Portalı (portal.tunduk.kg) üzerinden vatandaşlar 195 kamu hizmetine tamamen çevrim içi erişebiliyor. Pasaport işlemlerinden gayrimenkul ve otomobil alım-satımına kadar tüm işlemler, evden çıkmadan cep telefonuyla kolayca halledilebiliyor. Portal, 16-75 yaş aralığındaki ülke nüfusunun yüzde 80'i tarafından aktif olarak kullanılıyor.' diye konuştu.

Son 5 yılda vatandaşlara sunulan elektronik hizmet sayısı 67 milyona ulaşırken, bu hizmetlerin 12 milyondan fazlasının sadece son 4 ayda gerçekleştirildiğini aktaran Caparov, dijital entegrasyonun derinliğini gösteren verilerde, devlet kurumlarının elektronik işlem hacminin 5 milyarı, devlet ile iş dünyası arasındaki işlemlerin de 1 milyar 700 milyonu aştığını bildirdi.

Caparov, dijital dönüşümün eğitim sektörüne de yansıdığını, böylece üniversitelerde yapay zeka, dijital hukuk ve blok zincir teknolojileri alanlarında yeni lisans ve yüksek lisans programlarının başlatıldığını anlattı.

Küresel teknolojik trendlerle uyum sağlamak adına yapay zeka endüstrisini geliştirmek, devlet, iş dünyası ve bilim camiası arasındaki koordinasyonu sağlamak amacıyla Ulusal Yapay Zeka Geliştirme Konseyi'ni kurduklarını belirten Caparov, 'Şu anda yapay zeka için müstakil bir yasal çerçeve ve altyapı geliştiriyoruz. Yenilikçi projelerin hayata geçirileceği Ulusal Yapay Zeka Merkezi için de çalışmaları aktif sürdürüyoruz.' dedi.

Caparov, sanal para birimleri ve tokenleştirilmiş varlıklar gibi küresel finansal değişimleri yakından takip ettiklerini, bu güçlü dijital ve entelektüel altyapıyla finansal teknolojiler (FinTek) alanında da yeni mekanizmaları hayata geçirmeye hazırlandıklarını kaydetti.

Kırgızistan'da yeni dijital finansal yöntemleri uygulamaya koymak ve sanal varlık sektörü oluşturmak için pratik adımlar atıldığını belirten Caparov, sanal varlık sektörünü geliştirmek ve kripto paraların güvenli kullanımı için yasal normlar oluşturmak amacıyla Cumhurbaşkanlığı bünyesinde bir ulusal konseyin kurulduğunu ifade etti.

Caparov, Uluslararası Chainalysis endeksine göre, Kırgızistan'ın şu anda kripto para birimlerini kabul etme ve bunlarla çalışma açısından dünyada 19. sırada yer aldığını aktardı.

- Kırgızistan ve Türkiye, aranan kişilerin takibi ile anlık bilgi alışverişi yapmaya hazırlanıyor

Caparov, Kırgızistan ve Türkiye'nin, Türk Devletleri Teşkilatı bünyesinde suçla mücadele amacıyla özel bir konsey kurulmasını ve aranan kişilerin takibi ile anlık bilgi alışverişini sağlayacak ortak bir dijital sistemin hayata geçirilmesini öngören anlaşma taslağı geliştirdiğini, söz konusu anlaşmanın eylülde Astana'da düzenlenecek Türk Devletleri Teşkilatı İçişleri Bakanları Toplantısı'nda imzalanmasının hedeflendiğini bildirdi.

Bişkek'te 23 Nisan'da düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı Ulaştırma Bakanları Toplantısı'nda, Kırgızistan'ın öncülüğünde uluslararası yük taşımacılığında elektronik ek belge uygulamasına geçilmesini sağlayan mutabakat zaptının imzalandığını hatırlatan Caparov, taraflara şükranlarını iletti.

Caparov, modern, kapsamlı ve etkileşimli dijital teknolojiler kullanılarak bir dijital müze portalı oluşturulmasını önerdi, Kırgızistan olarak yaklaşık bir yıl önce elektronik imzaların karşılıklı tanınmasına ilişkin bir anlaşma taslak projesine destek verilmesini de istedi.

Cumhurbaşkanı Caparov, 2026 FIFA Dünya Kupası'na katılan kardeş ülkeler Türkiye ve Özbekistan'ı tebrik ederek başarılar dilerken, eylülde Kırgızistan'ın ev sahipliğinde düzenlenecek '6. Dünya Göçebe Oyunları'na üye ülkelerin delegasyon ve sporcularını davet etti.

Cumhurbaşkanlığı Basın Merkezi'nden yapılan açıklamaya göre Caparov, ŞİÖ üyesi ülkelerin güvenlik konseylerinin sekreterlerinin 21. toplantısına katılan heyet başkanlarını kabul etti.

Caparov, bugün Bişkek'te düzenlenecek toplantıda alınacak kararların ŞİÖ alanında barış, istikrar ve güvenliğin güçlendirilmesine katkıda bulunacağına olan güvenini dile getirdi.

ŞİÖ coğrafyasının, karşı karşıya olduğu başlıca tehditlere de değinen Caparov, artan jeopolitik gerilimler, Orta Doğu'daki silahlı çatışmalar, terörizm, ayrılıkçılık, aşırıcılık, uyuşturucu kaçakçılığı ve siber saldırılar gibi uluslararası tehditlere dikkati çekti.

Caparov, Kırgızistan'ın uluslararası çatışmaların her zaman siyasi ve diplomatik yollarla çözülmesinden yana olduğunu belirterek, 'En zorlu diyalog bile her zaman silahlı çatışmaya tercih edilmelidir.' ifadesini kullandı.

Karşılıklı saygı, güven, ortak çıkarların gözetilmesi ve güvenliğin bölünmezliği olarak tanımlanan 'Şanghay ruhu' ilkelerinin altını çizen Caparov, bu esasların ŞİÖ coğrafyasında sürdürülebilir istikrar ile uzun vadeli işbirliğinin temelini oluşturduğunu kaydetti.

Caparov, ŞİÖ Bölgesel Terörle Mücadele Yapısı'nın faaliyetlerinden övgüyle söz ederek, ortak tehditlerle mücadelede bu yapının önemli rolünün altını çizdi.

Görüşmede, ŞİÖ üyesi ülkelerin heyet başkanları ve temsilcileri, bölgesel ve uluslararası güvenliğe ilişkin görüşlerini paylaştı.

Toplantıda, Kırgızistan Güvenlik Konseyi Sekreteri Adilet Orozbekov, Belarus Güvenlik Konseyi Sekreteri Aleksandr Volfoviç, Kazakistan Güvenlik Konseyi Sekreteri Gizat Nurdauletov, Rusya Güvenlik Konseyi Sekreteri Sergey Şoygu, Tacikistan Güvenlik Konseyi Sekreteri Yusuf Rahmon, Özbekistan Güvenlik Konseyi Sekreteri Viktor Mahmudov, Hindistan Ulusal Güvenlikten Sorumlu Başbakan Danışman Yardımcısı Kapur Pavan, İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Sekreter Yardımcısı Ali Bakıri, Çin Kamu Güvenliği Birinci Bakan Yardımcısı Qi Yanjun, Pakistan Ulusal Güvenlikten Sorumlu Birinci Bakan Yardımcısı Sajid Baloch, ŞİÖ Genel Sekreteri Nurlan Ermekbayev ve ŞİÖ Bölgesel Terörle Mücadele Yapısı Yürütme Kurulu Direktörü Ularbek Şarşeyev yer aldı.

ŞİÖ Dönem Başkanlığını yürüten Kırgızistan, ağustos ayı sonunda ŞİÖ üye ülke liderleri zirvesine ev sahipliği yapacak.

Kırgızistan Cumhurbaşkanlığı Basın Merkezinden yapılan açıklamaya göre, Güvenlik Konseyi Sekreteri Orozbekov, İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Sekreter Yardımcısı Ali Bakıri ile bir araya geldi.

Görüşmede, Kırgızistan'ın bu yıl dönem başkanlığını yaptığı Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) kapsamında karşılıklı ilgi alanlarına giren konular ile güncel bölgesel ve uluslararası konular ele alındı.

Bişkek'te yapılan görüşmede, karşılıklı ortak çıkar sağlayan bir dizi alanda ikili işbirliğinin mevcut durumu ve geleceğe yönelik perspektifler değerlendirildi.

Kırgızistan'ın ŞİÖ'deki dönem başkanlığı rolüne dikkati çekilen görüşmede, örgüt mekanizmaları çerçevesinde çok taraflı ortaklığın daha da güçlendirilmesinin önemi vurgulandı.

Kırgızistan Savunma Bakanlığı ve Bişkek Büyükşehir Belediyesi, 1941-1945 Büyük Vatanseverlik Savaşı'nda ölenlerin anısını taşıyan başkent Bişkek'te Sönmez Ateş Anıtı önünde anma töreni düzenledi.

Törene, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, Bakanlar Kurulu Başkanı Adılbek Kasımaliyev, Savunma Bakanı Ruslan Mukambetov, Meclis Başkanı Marlen Mamataliyev, Yüksek Mahkeme Başkanı Mederbek Satıyev, bürokratlar, bakanlar, gaziler ve aileleri ile vatandaşlar katıldı.

İkinci Dünya Savaşı'nda ölenlerin anısına Sönmez Ateş Anıtı'na çiçek bırakıldı, bir dakikalık saygı duruşu yapıldı ve ülkenin ulusal marşı okundu.

Cumhurbaşkanı Caparov, burada yaptığı konuşmada, 'Bugün, gelenek gereği, tarihi, ahlaki ve manevi öneme sahip olan 9 Mayıs'ı, Büyük Zafer Günü'nü kutluyoruz. Bugün hem neşeli bir bayram hem de bir anma günüdür.' dedi.

Zafer için atalarının ve milyonların can verdiği Zafer Bayramı'nın, barışın değerini ve zaferin gururunu hatırlattığını söyleyen Caparov, 'Büyük Zafer, bugün burada bulunan her birimizin kişisel tarihiyle bağlantılıdır. Bugün burada bulunan her birimiz, cepheye giden veya cephe gerisinde çalışan dedelerimizin, ninelerimizin, babalarımızın, annelerimizin ve diğer akrabalarımızın kahramanlıklarını ve başarılarını hatırlayarak, hüzün ve gurur gözyaşlarıyla buradayız. Bu nedenle, özgürlük için canlarını veren, bize Büyük Zaferi kazandıran nesle saygıyla başımı eğiyor ve tüm yurttaşlarımı Zafer Günü vesilesiyle içtenlikle tebrik ediyorum.' ifadelerini kullandı.

Caparov, İkinci Dünya Savaşı'nda Kırgızistan'ın muazzam demografik kayıp yaşadığını belirterek, 'Bu kanlı savaşta Kırgızistan, nüfusunun dörtte birini kaybetti. Sovyet yönetimi, İkinci Dünya Savaşı sırasında 360 bin Kırgız'ı silah altına aldı. Bunların 110 bini kahramanca savaş meydanında canlarını verdi.' diye konuştu.

Büyük Vatanseverlik Savaşı adını taşıyan Zafer Bayramı etkinlikleri kapsamında, başkent Bişkek olmak üzere ülke genelindeki şehirlerde vatandaşların, savaşa katılan dede ve ninelerinin yanı sıra yakınlarının fotoğrafları ve portreleriyle yürüdüğü 'Ölümsüz Alay' etkinliği yapıldı ve etkinlik alanında savaşta kullanılan askeri araç ve teçhizatlar sergilendi.

Gençlik Arenası'nda iki gün süren fuara komşu ülkeler Tacikistan, Özbekistan ve Çin'den de çok sayıda şirket katılım sağladı.

Fuarda ülkenin 7 bölgesinin turizm potansiyeli, eşsiz doğal rotaları, kültürel mirası ve sektörün gelişimi için gelecek vadeden yönler tanıtıldı.

Tur operatörleri, yeni işbirlikleri ve vize kolaylıkları gibi konularda ikili görüşmeler gerçekleştirdi.

- Dünya Göçebe Oyunları tanıtıldı

Fuar alanında bu yıl Kırgızistan'ın ev sahipliği yapacağı 6. Dünya Göçebe Oyunları'nın tanıtım standı da açıldı.

Dünya Göçebe Oyunları Sekretaryası Temsilcisi Çolpon Soodokeyeva, AA muhabirine yaptığı açıklamada, ziyaretçileri 31 Ağustos - 6 Eylül'de gerçekleştirilecek bu dev organizasyona davet ettiklerini söyledi.

Tacikistanlı katılımcı Şührat Mansurov da fuara katılma amaçlarının bölgesel işbirliğini geliştirmek ve ülkelerinin turizm imkanlarını Kırgız paydaşlara tanıtmak olduğunu belirtti.

Eğitim programı, TİKA'nın kooperatifçiliğin geliştirilmesi amacıyla Kırgız Milli Tarım Üniversitesi bünyesinde kurduğu Kooperatifçiliği Destekleme, Eğitim ve Danışmanlık Merkezi'nde gerçekleştirildi.

Türkiye'den uzman kadrolar, hayvancılık ve arıcılık temelli kooperatifçilik konusunda temel bilgi ve becerilere ilişkin tecrübelerini Kırgız ve Ahıska Türkü girişimcilerle paylaştı.

Programın başarıyla tamamlanmasıyla birlikte kursiyer girişimciler, sertifikalarını düzenlenen törenle teslim aldı.

- Türkiye'nin kooperatifçilik alanındaki tecrübesi Kırgızistan'a aktarıldı

TİKA Bişkek Program Koordinatörü Mehmet Bodur, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Türkiye'nin kooperatifçilik alanındaki tecrübesini Kırgızistan'a aktararak ülkedeki tarımsal kalkınma hamlelerine destek vermeyi hedeflediklerini belirtti.

Kooperatifçiliği Destekleme, Eğitim ve Danışmanlık Merkezi Müdürü Venera Kojogulova, eğitim programına ev sahipliği yapmaktan duyduğu memnuniyetini dile getirerek TİKA'ya teşekkür etti.

Kojogulova, TİKA tarafından desteklenen 15 saatlik eğitime Kırgızistan'ın Çuy, Narın ve Issık Bölgesi'nden 30 kişinin katıldığını, çiftçi girişimcilere kooperatifçiliğin önemi, gerekliliği ve faydasının anlatıldığını kaydetti.

Kırgızistan Savunma Bakanı Ruslan Mukambetov'un başkanlık ettiği toplantıya, Rusya Savunma Bakanı Andrey Belousov, Çin Savunma Bakanı Dong Jun, Kazakistan Savunma Bakanı Dauren Kosanov, Özbekistan Savunma Bakanı Şuhrat Halmuhamedov, Tacikistan Savunma Bakanı Emomali Abdurahim Sobirzoda, Belarus Savunma Bakanı Viktor Hrenin, İran Savunma Bakanı Reza Nik, ŞİÖ İcra Komitesi Direktörü Ularbek Şarşeev ve ŞİÖ Genel Sekreteri Nurlan Ermekbayev katıldı.

- 'ŞİÖ, bölgesel istikrarın güvenilir garantörüdür'

Toplantının açılışında konuşan Bakan Mukambetov, ŞİÖ'nün modern dünyada bölgesel istikrarın sağlanmasında kritik bir rol üstlendiğini vurguladı.

Mukambetov, 'Askeri alanda şeffaflığın sağlanması ve karşılıklı güvenin güçlendirilmesi, temel önceliğimizdir. Açık diyalog ve öngörülebilir adımlar sayesinde bölgemizde kalıcı barışı tesis ederek halklarımızın güvenliğini gelecek on yıllar boyunca koruyabileceğimize inanıyoruz.' değerlendirmesinde bulundu.

Basına kapalı gerçekleştirilen toplantıda bakanlar, üye ülkelerin silahlı kuvvetleri arasındaki etkileşimin artırılması, ortak tatbikatların düzenlenmesi, deneyim paylaşımı ve askeri işbirliği mekanizmalarının geliştirilmesi konularında mutabık kaldı.

Toplantıda, güncel uluslararası ve bölgesel güvenlik meseleleri kapsamlı şekilde ele alındı.

- Cumhurbaşkanı Caparov bakanları kabul etti

Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, ayrıca katılımcı bakanları, Cumhurbaşkanlığı Sarayı'nda kabul etti.

Caparov, kabulde yaptığı konuşmada, Kırgızistan'ın ŞİÖ dönem başkanlığı süresince savunma alanındaki pratik işbirliğine özel önem verdiğini belirtti.

Kırgızistan, 31 Ağustos-1 Eylül 2026 tarihleri arasında başkent Bişkek'te düzenlenecek ŞİÖ Devlet Başkanları Zirvesi'ne ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor.