ANKARA (AA) - Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Avrupa Birliği'nin (AB) Türkiye'nin en çok ihracat yaptığı bölge olduğunu belirterek, ilk 5 ayda buraya yönelik ihracatın yüzde 0,6 artışla 48,6 milyar dolara ulaştığını bildirdi.
Bolat, Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe ile Ticaret Bakanlığı Konferans Salonu'nda düzenlediği basın toplantısında, mayıs ayı dış ticaret verilerini açıkladı.
Hizmetler ticaretinin jeopolitik gerilimlerden olumsuz etkilendiğini ancak dünyada bu alanda en çok ticaret fazlası sağlayan ülkenin Türkiye olduğunu dile getiren Bolat, hizmetler ihracatının geçen yıl 122,6 milyar dolarla kapatıldığını, 63,5 milyar dolar dış ticaret fazlası verildiğini söyledi.
Bolat, bu yıl hizmetler ihracatında hedefin 128 milyar dolar olduğunu belirterek, bu doğrultuda çalışmayı sürdürdüklerini, söz konusu ihracatta zor ayların geride kaldığını dile getirdi.
Yılın sadece ilk 3 aylık döneminde 21,6 milyar dolar hizmetler ihracatı gerçekleştiğine dikkati çeken Bolat, bu alanda da geleceğe yönelik hedeflere ulaşmayı beklediklerini ifade etti.
Bolat, cari işlemler açığının Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYH) içindeki payının son 23 yıldaki ortalamasının yüzde 3,4 olduğunu, bu yılın ilk çeyreğinde ise söz konusu oranın yüzde 2,4 olarak gerçekleştiğini söyledi. İSO Türkiye İmalat PMI Endeksi'nin nisanda 45,7 iken mayısta 49,8'e yükseldiğine dikkati çeken Bolat, şöyle devam etti:
'Yılın ilk çeyreğinde emtia piyasalarındaki çalkantılar ve soğuk hava şartları etkiliydi. Ardından 28 Şubat'ta başlayan bölgedeki çatışmaların genişlemesiyle bir şok dalgası yaşandı. Bu durum enflasyon üzerinde olumsuz etki yaptı. 20 aylık bir yavaşlama döneminin ardından yeni ihracat siparişleri de yeniden yükselişe geçti ve mayısta 51'e (Nisanda 43,8) ulaştı. Bu, son 36 ayın da en yüksek seviyesi oldu.'
- 'İlk 5 aylık ihracatımızda ilk sırada Almanya var'
Türkiye'nin ilk 5 aydaki ihracatında en çok yükseliş gösteren ilk 5 ülkenin, 433 milyon dolarla Slovakya, 366 milyon dolarla Çin, 319 milyon dolarla ABD, 317 milyon dolarla Ukrayna ve 315 milyon dolarla İtalya olduğu bilgisini veren Bolat, söz konusu dönemde dış satımda en çok azalış gösteren ülkelerin ise yaklaşık 900 milyon dolarla Irak, 541 milyon dolarla Yunanistan, 428 milyon dolarla Birleşik Arap Emirlikleri, 404 milyon dolarla Romanya, 385 milyon dolarla İngiltere olduğunu bildirdi.
Bolat, bu yılın ocak-mayıs döneminde ithalatta ise en çok düşüş gösteren ilk 5 ülkenin 2,4 milyar dolarla Rusya, 1,3 milyar dolarla Birleşik Arap Emirlikleri, 1 milyar dolarla İtalya, 912 milyon dolarla Almanya, 650 milyon dolarla Fransa olduğunu ifade etti.
Bu dönemde ithalatta en çok artış gösteren ilk 5 ülkenin ise 960 milyon dolarla ABD, 955 milyon dolarla Çin, 655 milyon dolarla Kazakistan, 496 milyon dolarla Meksika, 460 milyon dolarla Polonya olduğunu dile getiren Bolat, 'AB, yine en çok ihracat yaptığımız bölge. Toplam ihracatımızdaki payı yüzde 43 ve bu yılın ilk 5 ayında ihracatımızda ilk sırada Almanya var. Bu ülkenin ardından ABD, İngiltere, İtalya, Fransa, Irak geliyor. AB'ye ihracatımızda yüzde 0,6 artışla 48,6 milyar dolara ulaştık. 6 iş günü kaybı olmasaydı bu artış yüzde 3,5'lerde olabilecekti.' diye konuştu.
- 'Bu yıl rekor hububat hasılası olacak'
Bolat, ilk 5 ayda mal bazında bakıldığında ihracatta en büyük artışın 943 milyon dolarla savunma sanayisinde sağlandığını ifade etti.
Bunun yanı sıra gemi ihracatında 683 milyon dolar, elektrikli makine ve cihazlarda 604 milyon dolar, motorlu kara taşıtlarında 445 milyon dolar, meyvelerde ise 322 milyon dolar artış olduğunu belirten Bolat, en çok azalış gösteren ilk 5 faslın ise 1,5 milyar dolarla altın-gümüş ihracatı, 516 milyon dolarla mineral yakıtlar, 365 milyon dolarla hava taşıtları, 262 milyon dolarla hububat, 176 milyon dolarla örülmemiş giyim eşyası olarak sıralandığını bildirdi.
Bolat, ocak-mayıs döneminde altın-gümüş ithalatında 1 milyar 900 milyon dolar azalış gerçekleştiğini, bunun da olumlu bir gelişme olduğunu dile getirdi.
Aynı dönemde motorlu kara taşıtları ithalatında 1,8 milyar dolar, kakaoda 403 milyon dolar, plastik ürünlerde 277 milyon dolar, iplikte 210 milyon dolar düşüş olduğunu anlatan Bolat, artış gösteren ithal ürünlerin ise 1,1 milyar dolarla elektrikli makine ve cihazlar, 700 milyon dolarla hububat, 679 milyon dolarla mineral yakıtlar, 638 milyon dolarla bakır, 554 milyon dolarla kazan ve makine olduğu bilgisini verdi.
Bolat, bu yıl rekor hububat hasılası beklendiğine işaret ederek, 'Un ve makarna ihracatçılarının kalite anlamında, bazen dahilde işleme kapsamında getirdikleri ürünler nedeniyle hububatta ithalat var.' dedi.
Ticaret diplomasisine önem verdiklerini, bu kapsamda geçen yıl 71 ülkeyle 215 görüşme yaptıklarını söyleyen Bolat, 19 ülkeyle Karma Ekonomik Komisyon (KEK) toplantısı yapıldığını, 5 ülke ile Ekonomi ve Ticaret Ortak Komitesi kurucu anlaşmaları imzaladıklarını dile getirdi.
Bolat, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın ticaret diplomasisinde kendilerine 'kaptanlık' yaptığını belirterek, 'Bu anlamda, Ukrayna ile yapılan Serbest Ticaret Anlaşması'nın da yakın bir zamanda Ukrayna'da onay sürecinin tamamlanacağı bilgisini aldık. O da çok önemli ayrı gelişme olacak.' diye konuştu.
- İhracatçılara finans desteği için atılan adımlar
Özellikle ihracatçıların finans ihtiyaçları konusunda da önemli adımlar attıklarını vurgulayan Bolat, bu ay içinde günlük ihracat reeskont kredilerinde Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının artış yapacağı yönünde bilgi aldıklarını ifade etti.
Bolat, Türkiye'ye döviz kazandırmak ve yatırım çekmek için TBMM'de kabul edilen yeni yasa kapsamında kurumlar vergisi oranının yüzde 12,5'e indirilmesinin ihracat, imalat, tarımsal kurumsal yatırımlar için büyük bir teşvik unsuru olduğunu dile getirdi.
Hizmet ihracatı gelirlerinin vergi muafiyetinin de yüzde 80'den yüzde 100'e çıkarıldığını hatırlatan Bolat, İstanbul Finans Merkezi'nde faaliyet gösteren firmalar için transit ticaret gelirlerinde de yüzde 100 vergi muafiyeti getirildiğini kaydetti.
(Bitti)